Το πειραϊκό τοπωνύμιο "Πηγάδι Στρατιώτου" ή "Στρατιώτη Πηγάδι" αποτελεί μια από τις αρκετές, ξεχασμένες πλέον στα βάθη των χρόνων, ονομασίες συνοικιών της πόλεως οι οποίες διαμορφώθηκαν κατά τον 19ο αιώνα. Η συγκεκριμένη τοπωνυμία, συχνά είτε παραλείπεται σε σχετικά έργα (λ.χ. ο Καιροφυλλάς στο "Τοπωνύμια της Αθήνας, του Πειραιά και των περιχώρων" δεν την αναφέρει καν), είτε καταγράφεται συνοπτικά και δίχως ιδιαίτερα στοιχεία. Οι περισσότερες σχετικές αναφορές αιτιολογούν την ονομασία της θέσεως "Πηγάδι Στρατιώτου" αναφέροντας απλά την ύπαρξη ενός πηγαδιού το οποίο συνδέθηκε με κάποιον στρατιώτη (λ.χ. Κουτούζης), δίχως όμως να την τεκμηριώνουν. Η Στ. Μαλικούτη, στο έργο της "Πειραιάς 1834-1912", καταγράφει το "Πηγάδι Στρατιώτου", ως την θέση μεταξύ των οδών Ανδρούτσου και Υψηλάντου, και την περιοχή πέριξ αυτής.
Το τοπωνύμιο "Πηγάδι Στρατιώτου" ξεκινά να εμφανίζεται στην πειραϊκή πραγματικότητα μετά την σχετική επέκταση της πόλεως προς τα δυτικά / νοτιοδυτικά, κατά το δεύτερο μισό του 19ου αιώνα. Μονάχα τυχαίο δεν είναι το γεγονός πως ο ίλαρχος Αγγελόπουλος, στο έργο του "Στατιστική Πειραιώς", το οποίο εκδόθηκε κατά το έτος 1852, δεν κάνει αναφορά στη συγκεκριμένη θέση.
Στις αρχές της δεκαετίας του 1870, η θέσις "Πηγάδι Στρατιώτου" καταγράφεται συχνά στις σελίδες του πειραϊκού Τύπου, σε αναγγελίες πλειστηριασμών, όπως λ.χ. οι κάτωθι:
Όπως προκύπτει από σχετική πρωτογενή έρευνα, την ίδια εποχή, ήτοι κατά το πρώτο μισό της δεκαετίας του 1870, ο ιερός ναός του Αγίου Σπυρίδωνος διεκδικούσε διάφορες εκτάσεις οι οποίες φέρονταν να ανήκαν παλαιότερα στην ομώνυμη Μονή, μεταξύ των οποίων οικόπεδα στη θέση "Πηγάδι Στρατιώτου". Αξιοσημείωτο επίσης είναι το γεγονός πως μέχρι τα μέσα της δεκαετίας του 1870, το Τηλεγραφείο της πόλεως καταγραφόταν στην οδό Πραξιτέλους, πλησίον θέσεως Πηγάδι Στρατιώτου, στην οικία Γεωργίου Χαραμή.
Επίσης, άξιο καταγραφής είναι το γεγονός πως στα χρόνια της πρώτης θητείας του Τρύφωνος Αθ. Μουτζόπουλου ως Δημάρχου Πειραιώς (1874-1879), κατόπιν σχετικών ενεργειών, παραχωρήθηκαν στον Δήμο Πειραιώς μεγάλες εκτάσεις γηπέδων που ανήκαν στο Δημόσιο κατά τη θέση "Πηγάδι Στρατιώτου", βάσει των παραχωρητηρίων υπ'αριθμόν 221, 222 και 223, σε μέρος των οποίων οικοδομήθηκε αργότερα ο ιερός ναός των ισαγίων Κωνσταντίνου και Ελένης!
Ενδεικτική αναγγελία ενοικίασης της οικίας Μιχ. Σακελλαρίου, παρά τη θέσει "Πηγάδι Στρατιώτου", μέσα από τις σελίδες του πειραϊκού Τύπου του έτους 1876:
Αναγγελία πλειστηριασμού των οικοπέδων Αθανασίου Σαρδέλη κατά την θέσιν "Στρατιώτη Πηγάδι", κατά τον μήνα Ιούλιο του έτους 1876:
Στις αρχές της δεκαετίας του 1880, η Οικονομική Εφορία Αττικής προχώρησε στην εκποίηση διαφόρων οικοπέδων και δημοσίων γαιών στον Πειραιά, μεταξύ των οποίων οικόπεδα και γήπεδα στη θέση "Στρατιώτη Πηγάδι". Την ίδια περίοδο, ο Π. Καμπούρογλου στο έργο του "Ιστορία του Πειραιώς από του 1833-1882 έτους", κατέγραφε στον κατάλογο των εν Πειραιεί πλατειών, ανώνυμη πλατεία εις θέσιν Στρατιώτου Πηγάδι (σσ. προφανώς η μετέπειτα πλατεία Δεληγιάννη).
Η καταγγελία της διάρρηξης και κλοπής της οικίας Δημητρίου Ρηγόπουλου, κατά την θέσιν "Στρατιώτου Πηγάδι", όπως καταγράφηκε στις σελίδες του πειραϊκού Τύπου του έτους 1883:
Ακόμα μια αναγγελία ενοικίασης γωνιακού καταστήματος με υπόγειο, κατά την θέσιν "Στρατιώτου Πηγάδι", επί της διασταυρώσεως των οδών Άρεως (μετέπειτα ναυάρχου Μπήττυ και σήμερα Καραολή-Δημητρίου) και Πραξιτέλους:
Έτερη ενδεικτική αναγγελία ενοικίασης της οικίας Ηλία Στρούμπου, κατά την θέσιν "Στρατιώτου Πηγάδι", από τα μέσα της δεκαετίας του 1880:
Ειρήσθω εν παρόδω, την ίδια εποχή, στη συγκεκριμένη συνοικία, λειτουργούσε το εστιατόριο του Κατσαντώνη το οποίο προσέφερε πατσά, μακαρόνια σούπα, ορεκτικά και διάφορα ψητά της ώρας (ψητό κοτόπουλο, ψητό αρνί, μπριζόλες).
Η είδηση της διαρρήξεως της κατοικίας Ζαχαρία Κούβαρη, κατά την θέσιν "Πηγάδι Στρατιώτου", μέσα από τις σελίδες του πειραϊκού Τύπου του έτους 1886:
Ακόμη μια αγγελία ενοικίασης αποθήκης, στην οδό Τσαμαδού, πλησίον της θέσεως "Στρατιώτου Πηγάδι", μέσα από τις σελίδες του πειραϊκού Τύπου του έτους 1886:
Στα τέλη της δεκαετίας του 1880, όπως προκύπτει εκ πρωτογενούς έρευνας, στη συνοικία Στρατιώτου Πηγάδι λειτούργησε, κατόπιν σχετικής αδείας της Νομαρχίας, το φαρμακεμπορείο Μ.Ι. Διαμαντόπουλου.
Μελετώντας τον Χάρτη του Πειραιώς του έτους 1896, εκδόσεως Γ. Κασδόνη / Βιβλιοπωλείον της Εστίας, παρατηρούμε πως η θέση "Πηγάδι Στρατιώτου" καταγράφεται στην οδό Τσαμαδού, μεταξύ των οδών Ανδρούτσου και Υψηλάντου, ήτοι λίγο πριν τη διασταύρωσή της με την κεντρική λεωφόρο Μουνιχίας (σσ. σημερινή Γρηγορίου Λαμπράκη) και στα πέριξ αυτών. Προφανώς λοιπόν, η προαναφερθείσα περιγραφή που παρέχεται από την Στ. Μαλικούτη προέρχεται εκ του συγκεκριμένου χάρτη του έτους 1896.
Συμπλοκή με τραυματισμό "κατά την θέσιν Στρατιώτου Πηγάδι", μέσα από τις σελίδες του πειραϊκού Τύπου του έτους 1896:
Αγγελία πώλησης διαφόρων μηχανημάτων εργοστασίου, με αναφορά στη θέση "Στρατιώτη Πηγάδι", μέσα από τις σελίδες του Τύπου του έτους 1898:
Στην αυγή του 20ου αιώνα, "παρά τη συνοικία Στρατιώτου Πηγάδι" και πιο συγκεκριμένα στον αριθμό "96" της οδού Κουντουριώτου, καταγραφόταν το Οφθαλμιατρείον του Κωνσταντίνου Κασσιμάτη:
Η είδηση του τραυματισμού του Κρητικού Ι. Παλιαράκη, από μια διερχόμενη άμαξα, "παρά την θέσιν Στρατιώτου Πηγάδι", όπως καταγράφηκε μέσα από τις σελίδες του Τύπου του έτους 1907.
Κατά το έτος 1909, στο καφενείο του Ι. Αβδουλά, παρά την θέσιν Στρατιώτου Πηγάδι, ο Ιωάννης Ευγενάς δολοφόνησε με μαχαίρι τον εικοσαετή εκ Κεφαλληνίας Ευάγγελο Βασιλόπουλο με αφορμή ... ένα φέσι!
Αγγελία ενοικίασης καταστήματος με υπόγειο επί της οδού Τσαμαδού, θέσις Στρατιώτη Πηγάδι, από τις αρχές της δεκαετίας του 1910:
Συμπλοκή και τραυματισμός θαμώνων οινοπωλείου, παρά την συνοικίαν Στρατιώτου Πηγάδι, μέσα από τις σελίδες του πειραϊκού Τύπου του έτους 1914:
Αξιοσημείωτο είναι το γεγονός πως κατόπιν μελέτης αρκετών συλλεκτικών χαρτών του Πειραιώς των πρώτων δεκαετιών του 20ου αιώνα, παρατηρήθηκε η απαλοιφή του υπό εξέτασιν τοπωνυμίου "Πηγάδι Στρατιώτου", το οποίο έπαψε να καταγράφεται, σε αντίθεση με άλλα γειτονικά, όπως λ.χ. Λάκκα του Βάβουλα ή Μνήμα του Γάλλου τα οποία συνέχισαν να εμφανίζονται.
Παρόλα ταύτα, σε δηλώσεις / αναγγελίες πλειστηριασμών, όπως λ.χ. η κάτωθι ενδεικτική που αφορούσε οικία εντός του 22ου Ο.Τ. του Γενικού Σχεδίου Πόλεως του Πειραιώς, η θέση "Πηγάδι Στρατιώτου" συνέχιζε να καταγράφεται με αρκετά μεγάλη συχνότητα.
Μετά τον Πόλεμο, το τοπωνύμιο "Πηγάδι Στρατιώτου" ή "Στρατιώτου Πηγάδι" καταγραφόταν πλέον μονάχα σε συμβολαιογραφικά έγγραφα αγοραπωλησιών οικοπέδων και σε ανάλογες αναγγελίες πλειστηριασμών, κατασχέσεων κ.ο.κ.
 |
| Έτος 1969 |
Τέλος, έκπληξη προκαλεί το γεγονός πως στις αρχές της δεκαετίας του 1980, η εφημερίδα "Η Ναυτεμπορική" φιλοξενούσε αγγελίες πωλήσεων διαμερισμάτων ανά περιοχή / συνοικία, καταγράφοντας τη θέση "Πηγάδι Στρατιώτη" σε αρκετές σχετικές καταχωρήσεις, όπως οι κάτωθι ενδεικτικές:
Στις μέρες μας (21ος αιώνας), το ξεχασμένο τοπωνύμιο συναντιέται μονάχα σε παλαιά συμβολαιογραφικά έγγραφα.
Διαβάστε σχετικά θέματα:
Κείμενο - Πηγές:
Το κείμενο είναι πρωτότυπο, προϊόν προσωπικής έρευνας, προσωπικής εργασίας και προσωπικών εκτιμήσεων. Στοιχεία και πληροφορίες έχουν ληφθεί από τις κάτωθι πηγές:
- "Πειραιάς 1834-1912", Σταματίνα Μαλικούτη, Πολιτιστικό Ίδρυμα Ομίλου Πειραιώς
- "Στατιστική Πειραιώς" (1852), Γ. Αγγελόπουλου, Ελεύθερη Σκέψις
- "Ιστορία του Πειραιώς από του 1833-1882 έτους" υπό Παντολέοντος Καμπούρογλου, Βιβλιοθήκη Ιστορικών Μελετών
- Οδηγοί Πόλεως
- Συλλεκτικοί Χάρτες
- Τύπος Εποχής
- Απαγορεύεται ρητά η χρήση, προβολή, αντιγραφή ή/και αναδημοσίευση με οποιοδήποτε τρόπο ή μέσο.
- Όσοι παρανομούν διώκονται σύμφωνα με τις ισχύουσες διατάξεις του νόμου περί πνευματικής ιδιοκτησίας.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου