Ο Henri Cartier-Bresson (Chanteloup-en-Brie, Γαλλία, 22.08.1908 - Montjustin, Γαλλία, 03.08.2004) υπήρξε ένας σπουδαίος Γάλλος φωτογράφος, από τους σημαντικότερους του 20ου αιώνα, ο οποίος ειδικεύτηκε στη φωτογραφία δρόμου, όντας ευρύτερα αποδεκτός ως ένας εκ των πρωτοπόρων της φώτο-δημοσιογραφίας.
Ο Bresson, γόνος μιας άκρως εύπορης οικογένειας, σπούδασε λογοτεχνία και τέχνη στο Πανεπιστήμιο του Cambridge και πρώτο-ασχολήθηκε με τη φωτογραφία στα τέλη της δεκαετίας του 1920. Στις αρχές της δεκαετίας του 1930, μια ερωτική απογοήτευση τον οδήγησε στην Ακτή Ελεφαντοστού, τότε γαλλική αποικία, όπου επιβίωσε κυνηγώντας θηράματα και πωλώντας τα στους ντόπιους. Επιστρέφοντας στη Γαλλία, προς τα τέλη του έτους 1931, αγόρασε την πρώτη του φωτογραφική μηχανή Leica με φακό 50mm, της οποίας το μικρό μέγεθος του επέτρεπε να την κουβαλάει παντού και να φωτογραφίζει απαρατήρητος ή σχεδόν απαρατήρητος μέσα στα πλήθη. Κατά τον πρώτο χρόνο δράσης του φωτογράφισε ακατάπαυστα εκτός Γαλλίας: Βερολίνο, Βρυξέλλες, Βαρσοβία, Πράγα, Βουδαπέστη και Μαδρίτη. Η πρώτη του έκθεση έλαβε χώρα το 1932 στην Νέα Υόρκη για να ακολουθήσει άλλη μια, το 1934, στην πόλη του Μεξικού. Μετά το ταξίδι του στις ΗΠΑ, ο Bresson επέστρεψε στη Γαλλία, όπου πρόλαβε να συμμετάσχει σε μια ταινία, να παντρευτεί και να συνεχίσει να εργάζεται ως φώτο-ρεπόρτερ καλύπτοντας σημαντικά γεγονότα εκείνης της εποχής.
Μετά το ξέσπασμα του Β' Παγκοσμίου Πολέμου ο Bresson κατατάχθηκε στον γαλλικό στρατό (ως φωτογράφος) αλλά το καλοκαίρι του 1940 φυλακίστηκε από τους Γερμανούς, μένοντας κλεισμένος επί 35 μήνες σε στρατόπεδο καταναγκαστικών έργων. Μετά από δυο αποτυχημένες απόπειρες, κατάφερε εν τέλει να αποδράσει το 1943, επέστρεψε στην πατρίδα του και συμμετείχε σε φωτογραφικές και κινηματογραφικές επιχειρήσεις της περιόδου της κατοχής και της απελευθέρωσης του Παρισιού. Μετά τον Πόλεμο, στις αρχές της δεκαετίας του 1950, ο Bresson περιηγήθηκε ανά την Ευρώπη αποτυπώνοντας μέσα από τις φωτογραφίες του τόπους και ανθρώπους που είχαν "σημαδευτεί" από τον Β' Παγκόσμιο. Νωρίτερα, το 1947, ο ίδιος είχε ιδρύσει το διεθνές φωτογραφικό / ειδησεογραφικό πρακτορείο ειδήσεων Magnum Photos μαζί με τον Ούγγρο φωτογράφο/φωτορεπόρτερ Robert Capa, τον επίσης πολεμικό φωτογράφο και φωτορεπόρτερ David "Chim" Seymour και ορισμένους ακόμη γνωστούς φωτογράφους εκείνης της εποχής.
O Henri Cartier-Bresson επισκέφθηκε για πρώτη φορά την Ελλάδα το 1953. Επρόκειτο για μια δύσκολη περίοδο, καθώς η χώρα ακόμη προσπαθούσε να "συνέλθει" από τις πληγές του καταστρεπτικού Πολέμου αλλά και του Εμφυλίου. Ο Γάλλος φωτογράφος επισκέφθηκε την Αθήνα, τον Πειραιά, την Ελευσίνα και διάφορα μέρη της Πελοποννήσου αποτυπώνοντας με τον δικό του μοναδικό τρόπο στιγμές της καθημερινής ζωής και πορτρέτα.
Στον Πειραιά, το 1953, ο Bresson κατέγραψε φωτογραφίες όπως οι τρεις ακόλουθες: οι δυο πρώτες απεικονίζουν δυο σκηνές καθημερινής διασκέδασης σε κάποια ταβέρνα ή κουτούκι με δυο άνδρες να χορεύουν ζεϊμπέκικο.
Η τρίτη φωτογραφία εικονίζει μια γυναίκα να κατεβαίνει κάποια από τα πολυάριθμα σκαλάκια του Πειραιά ενώ στο πλάι εικονίζεται η χαρακτηριστική φιγούρα ενός ξυπόλητου παιδιού:
Αργότερα, κατά το έτος 1961, όταν ο Bresson επισκέφθηκε για δεύτερη φορά την Ελλάδα, ταξιδεύοντας συν τοις άλλοις στην Ήπειρο, στην Θεσσαλία, στην Πελοπόννησο και στα νησιά των Κυκλάδων, κατέγραψε εκ νέου στον Πειραιά τις παρακάτω εικόνες:
Οι τρεις πρώτες ασπρόμαυρες φωτογραφίες παραπέμπουν στο Τουρκολίμανο (Μικρολίμανο) όπου κάποιοι ψαράδες ξεκουράζονται πάνω στα τραπέζια μιας παραθαλάσσιας ψαροταβέρνας. Οι πινακίδες που αχνοφαίνονται αναγράφουν "ΣΕΑ - Λιμενικαί Εγκαταστάσεις" και "Σύλλογος Ερασιτεχνών Αλιέων" ενώ στην τρίτη φωτογραφία, στο βάθος, διακρίνεται το κτίριο του ΝΑΣ (Ναυτικού Αθλητικού Συνδέσμου).
Στην κάτωθι τέταρτη ασπρόμαυρη φωτογραφία του Bresson εικονίζεται ο αρχαιολόγος Ιωάννης Κ. Παπαδημητρίου (Σκύρος, 22 Αυγούστου 1904 - Αθήνα, 11 Απριλίου 1963), τότε διευθυντής της Αρχαιολογικής Υπηρεσίας της Ελλάδας, μπροστά στο ορειχάλκινο άγαλμα της θεάς Αρτέμιδος το οποίο είχε τυχαία ανακαλυφθεί στον Πειραιά, στις 18 Ιουλίου του 1959, στη συμβολή των οδών Βασιλέως Γεωργίου Α' και Φίλωνος.
Κείμενο - Πηγές:
Το κείμενο είναι πρωτότυπο, προϊόν προσωπικής έρευνας, προσωπικής εργασίας και προσωπικών εκτιμήσεων.
Στοιχεία και πληροφορίες ελήφθησαν από τις κάτωθι πηγές:
Φωτογραφίες:
- Όλες οι φωτογραφίες του αφιερώματος προέρχονται από τη βάση δεδομένων του πρακτορείου Magnum Photos και παρατίθενται για εκπαιδευτικούς σκοπούς - κάθε νόμιμο δικαίωμα ανήκει στους νομίμους κατόχους αυτών.
Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου