Ο ΠΕΙΡΑΙΑΣ ΤΟΥ LOUIS HELDRING [1898]

Στις αρχές του προηγούμενου αιώνα, ο Ολλανδός ερασιτέχνης φωτογράφος Dr. Louis Heldring προχώρησε στην έκδοση του εικονογραφημένου βιβλίου του με τίτλο "Reisindrukken in het Oosten" ("Travel Impressions in the East", ο τίτλος στα αγγλικά) στο οποίο περιλαμβάνονταν οι εντυπώσεις του από το ταξίδι του στην Ανατολή στα τέλη του 19ου αιώνα. Περνώντας και από την Ελλάδα, ο Dr. Louis Heldring κατέγραψε φωτογραφικά διάφορα σημεία της ελληνικής επικράτειας συμπεριλαμβανομένου και του Πειραιά, κατά το έτος 1898. Στο παρόν εικονογραφημένο αφιέρωμα παρουσιάζονται και αναλύονται διεξοδικά τρεις ασπρόμαυρες καταγραφές δια χειρός Dr. Louis Heldring από το Πειραιά των τελών του 19ου αιώνα. 

• Ο λιμένας της Ζέας (Πασαλιμάνι)

Ο Louis Heldring φωτογραφίζει τον λιμένα της Ζέας (Πασαλιμάνι) και όπως μπορεί κάποιος να παρατηρήσει εκ πρώτης όψεως είχαν ήδη ολοκληρωθεί οι εργασίες κατασκευής του τείχους αντιστήριξης οι οποίες φέρεται να εκτελέστηκαν κατά την περίοδο 1886-1890, στο παραλιακό μέτωπο από την Φρεαττύδα και το Πασαλιμάνι (λιμήν Ζέας) μέχρι το νέο Φάληρο. 

Στην κάτωθι λεπτομέρεια / μεγέθυνση διακρίνονται στο κέντρο της εικόνας η πλατεία του Πασαλιμανιού, στα δεξιά διακρίνονται οικίες επί της κατερχόμενης οδού Ζέας (σσ. η γωνία Ζέας και παραλιακής οδού δεν έχει οικοδομηθεί) ενώ στα αριστερά της εικόνας διακρίνεται ως σημείο αναφοράς το νεοκλασικό κτίριο στη συμβολή της οδού ακρωτηρίου Μουνυχίας (σσ. η σημερινή Γρηγορίου Λαμπράκη) με την οδό Μπουμπουλίνας. Στο βάθος, προεξέχει λόγω όγκου και της γύρω χαμηλής δόμησης ο ιερός ναός των ισαγίων Κωνσταντίνου και Ελένης ο οποίος είχε αποπερατωθεί την περίοδο 1879-1883.  

Η πλατεία του Πασαλιμανιού (σσ. η σημερινή πλατεία Κανάρη) και στο βάθος ο ιερός ναός των ισαγίων Κωνσταντίνου και Ελένης. 

Λεπτομέρεια της παραλιακής λεωφόρου στη συμβολή αυτής με την οδό Μπουμπουλίνας. Μεταξύ των άλλων, στο βάθος καταγράφεται επιβλητική η στέγη του Δημοτικού Θεάτρου Πειραιώς, του οποίου η κατασκευή είχε ολοκληρωθεί πέντε μόλις χρόνια πριν (1894)!

• Η παραλία της Καστέλλας, η νήσος Σταλίς και ο φαληρικός όρμος

Ο Louis Heldring φωτογραφίζει τμήμα της παραλίας της Καστέλλας με τις επαύλεις και τον φαληρικό όρμο από το χώρο του πλατώματος (πλατείας) η οποία μέχρι τα τέλη του 19ου αιώνα ονομαζόταν "Καλλιθέα" (σσ. λόγω βεβαίως της εξαιρετικής της θέας) ή πλατεία Τσίλλερ (εκ της ομώνυμης συνοικίας των επαύλεων) και η οποία είχε μόλις μετονομαστεί σε πλατεία Αλεξάνδρας. 

Στο βάθος διακρίνονται εν σειρά ο πύργος της οικογενείας Οριγώνη, η έπαυλις της οικογενείας Μαυρομιχάλη καθώς και η έπαυλις Κουμουνδούρου:

 

Τα κτίρια της επαύλεως Μαυρομιχάλη και σε δεύτερο επίπεδο, στην πλέον προνομιακή θέση επί του ακρωτηρίου, η έπαυλις Κουμουνδούρου: 

 

Η έπαυλις της οικογενείας Οριγώνη: 

Η νήσος Κουμουνδούρου (Σταλίδα): 

• Ο κεντρικός λιμήν του Πειραιώς

Ο Louis Heldring καταγράφει - πιθανότατα εν πλω - τμήμα του κεντρικού λιμένος Πειραιώς: 

Εμβαθύνοντας στην λήψη, παρατηρούμε να προεξέχει ο ιερός ναός του Αγίου Νικολάου των Υδραίων:

Αριστερά του Αγίου Νικολάου, η πολυσύχναστη και εμπορική ακτή Μιαούλη με φόντο στο βάθος τον λόφο της Καστέλλας:

Το εξώφυλλο του προαναφερόμενου βιβλίου του Louis Heldring όπως εκδόθηκε το έτος 1900 στο Ρότερνταμ της Ολλανδίας, από τον εκδοτικό οίκο J.M. Bredée:

Κείμενο:

Το κείμενο είναι πρωτότυπο, προϊόν προσωπικής έρευνας, προσωπικής εργασίας και προσωπικών εκτιμήσεων. 

• Απαγορεύεται ρητά η χρήση, προβολή, αντιγραφή ή/και αναδημοσίευση με οποιοδήποτε τρόπο ή μέσο.
• Όσοι παρανομούν διώκονται σύμφωνα με τις ισχύουσες διατάξεις του νόμου περί πνευματικής ιδιοκτησίας.

Φωτογραφίες:

• Οι αρχικές ψηφιοποιημένες φωτογραφίες του Louis Heldring προέρχονται από τον ιστότοπο του Rijksmuseum https://www.rijksmuseum.nl/