Ο ΠΕΙΡΑΙΑΣ ΣΤΙΣ ΑΡΧΕΣ ΤΟΥ 20ου ΑΙΩΝΑ [ΑΡΧΕΙΟ ΠΑΡΑΣΚΕΥΑ ΕΥΑΓΓΕΛΟΥ]

Ο φιλόλογος Παρασκευάς Ευαγγέλου (1928 - 1989) υπήρξε ένας Πειραιολάτρης συλλέκτης και ερευνητής ο οποίος άφησε πίσω του μια ανυπολόγιστης αξίας ερευνητική εργασία σχετικά με την ιστορία της πόλης. 

Στο σημερινό φωτογραφικό / ιστορικό αφιέρωμα παρουσιάζουμε ψηφιοποιημένη τη συλλογή επιστολικών δελταρίων (καρτ ποστάλ) εποχής που ο Παρασκευάς Ευαγγέλου ανατύπωσε ελάχιστα πριν το θάνατό του. Πρόκειται για μια σειρά 48 επιστολικών δελταρίων η οποία τιτλοφορείται "Ο Πειραιάς στις αρχές του 20ου αιώνα" - Αρχείο Παρασκευά Ευαγγέλου. 

Δείτε τις 48 καρτ ποστάλ του Αρχείου του Παρασκευά Ευαγγέλου ψηφιοποιημένες σε υψηλή ανάλυση στο video που ακολουθεί:

Η κασετίνα με τις καρτ-ποστάλ του Αρχείου του Παρασκευά Ευαγγέλου κυκλοφορούσε μέχρι πρότινος από τις εκδόσεις Τσαμαντάκης:

Θα ήταν παράλειψη στο σημείο αυτό να μην αναφερθούμε και στο συγγραφικό / ερευνητικό έργο του Παρασκευά Ευαγγέλου το οποίο - συν τοις άλλοις - περιλαμβάνει το τρίτομο έργο που φέρει τον τίτλο "Πειραϊκό Αρχείο". Ο πρώτος τόμος του έργου εκδόθηκε το 1981 (καλύπτοντας την περίοδο από τον 11ο αιώνα μέχρι το 1820), ο δεύτερος δυο χρόνια αργότερα (καλύπτοντας τα χρόνια της Επανάστασης από το 1821 μέχρι τον Απρίλη του 1827 και το θάνατο του Γ. Καραΐσκάκη) ενώ ο τρίτος και τελευταίος τόμος εκδόθηκε το 1986 (και καλύπτει την περίοδο από το θάνατο του Γ. Καραΐσκάκη μέχρι το τέλος του 1827).

Ο ίδιος ο συγγραφέας / ερευνητής εξηγούσε τους λόγους του εγχειρήματος του στον πρόλογο του πρώτου βιβλίου όπου ανέφερε σχετικώς: 

"[...] Εδώ και μερικές δεκαετίες ο Πειραιάς είναι μια από τις τρεις μεγαλύτερες πόλεις της Ελλάδας, χώρια ότι είναι το μεγαλύτερο ελληνικό λιμάνι, αλλά κι ένα από τα μεγαλύτερα στη Μεσόγειο θάλασσα. 

Για την πόλη λοιπόν αυτή, τον Πειραιά των νεώτερων χρόνων, δεν υπάρχει ένα βιβλίο που να δίνει την ιστορία του: Δηλ. πως δημιουργήθηκε, πως εξελίχθηκε, ποιοι παράγοντες συντέλεσαν στην ανάπτυξή του, ποιες δυσκολίες παρουσιάστηκαν, ποια στοιχεία στάθηκαν ανασταλτικοί παράγοντες στην πρόοδό του κ.τ.λ.

Την έλλειψη αυτού του βιβλίου με την ιστορία του Πειραιά θέλησα να καλύψω αρχικά. Κι άρχισα την έρευνα. Από τα πρώτα όμως βήματά της έρευνας διαπίστωσα ότι ούτε υλικό συγκεντρωμένο υπήρχε, για να το μελετήσω, ούτε οι πηγές ήταν γνωστές, για να ερευνηθούν και να συγκεντρωθούν τα στοιχεία που ήταν απαραίτητα για τη συγγραφή ενός τέτοιου βιβλίου. [...]

Η έρευνα κράτησε δεκαπέντε ολόκληρα χρόνια - από τον ελεύθερο, φυσικά, χρόνο που μου άφηναν τα κύρια καθήκοντα μου ως καθηγητή. Για να συγκεντρωθούν όλες αυτές οι πληροφορίες ερευνήθηκαν εκατοντάδες τόμοι βιβλίων, ελληνικών και ξένων, και χιλιάδες εγγράφων. Τα έγγραφα, οι μελέτες, οι πληροφορίες ή περιγραφές των περιηγητών δημοσιεύονται όπως ακριβώς γράφτηκαν από τους ίδιους τους συγγραφείς. Διορθώσεις ελάχιστες γίνονται κι αυτές όπου κρίνεται αναγκαίο να γίνει κάποιο διασάφηση ή διόρθωση λάθους. [..]"

Πηγές:

• Ο Πειραιάς στις αρχές του 20ου αιώνα, Αρχείο Παρασκευά Ευαγγέλου, Εκδόσεις Τσαμαντάκης
• Πειραϊκό Αρχείο, Παρασκευά Ευαγγέλου, Πειραιάς 1981

Φωτογραφίες:

• Όλες οι σύγχρονες φωτογραφίες του αφιερώματος καθώς και οι συνθέσεις / αντιπαραβολές ανήκουν στον γράφοντα το ιστολόγιο, διέπονται από κανόνες πνευματικής ιδιοκτησίας και προέρχονται από την προσωπική μου φωτογραφική σελίδα (ALL RIGHTS RESERVED).
• Απαγορεύεται ρητά η χρήση, προβολή, αντιγραφή ή/και αναδημοσίευση με οποιοδήποτε τρόπο ή μέσο.
• Όσοι παρανομούν διώκονται σύμφωνα με τις ισχύουσες διατάξεις του νόμου περί πνευματικής ιδιοκτησίας.